Bonús Dlíthiúil leis an Daonáireamh

Tá roinnt gnéithe dlíthiúla a bhaineann le daonáireamh a chur i gcrích in Éirinn.

An tAcht Staidrimh agus Ordú Daonáirimh

Is é an tAcht Staidrimh, 1993 an reachtaíocht bhunúsach a bhaineann le Daonáireamh 2016.

Faoi Alt 25 den Acht is féidir leis an Taoiseach (Príomh Aire) orduithe a dhéanamh (Ionstraim Reachtúla) a chuireann iachall ar dhaoine nó ar ghnóthais eolas a chur ar fáil faoin Acht. Is féidir leis an Ordú ábhar ginearálta an eolais a theastaíonn a leagan síos chomh maith leis na daoine nach mór dóibh an t-eolas sin a chur ar fáil. Is é an tOrdú Staidrimh (Daonáireamh), 2015 (As Béarla) an tOrdú cuí a bhaineann le Daonáireamh 2011.

Bunreacht na hÉireann

Tá an daonáireamh luaithe in Alt 16.2.3 de Bhunreacht na hÉireann.

Deir an Bunreacht “An chomhréir a bheas idir an líon comhaltaí a bheas le toghadh aon tráth le haghaidh gach dáilcheantair ar leith agus daonra gach dáilcheantair ar leith, de réir an daonáirimh is déanaí dá ndearnadh roimhe sin, ní foláir í a bheith ar cothrom, sa mhéid gur féidir é, ar fud na dúiche uile.”

Rialachán an AE

Sa bhliain 2011, don chéad uair, tá dualgas ar Éirinn chomh maith leis na tíortha eile san AE daonáireamh a chur i gcrích. Tá an dualgas seo leagtha síos faoi rialachán an AE, Rialachán (CE) Uimhir 763/2008, a leagann síos na hábhair atá le clúdach i ndaonáireamh 2011 i ngach ceann de na Ballstáit den AE. Is féidir na torthaí a fháil ag: http://ec.europa.eu Beidh daonáireamh le déanamh ag gach Ballstát den AE sa bhliain 2021.

Cinneadh Rialtais

Thóg an Rialtas cinneadh ag a chruinniú ar an 25 Aibreán 2014 go mbeadh Daonáireamh 2016 ann ar an Domhnach 24 Aibreán 2016. Shochraigh an Rialtas freisin na ceisteanna seo a leanas a chur san áireamh ar an bhfoirm theaghlaigh do Dhaonáireamh 2011. Chinn an Rialtas freisin gurbh ionann na ceisteanna do cheistneoir Daonáirimh 2011 agus do cheistneoir Daonáirimh 2016, ach amháin i gcás na ceiste ar stádas pósta (chun tabhairt isteach comhpháirtíochtaí sibhialta idir daoine den ghnéas céanna sa bhliain 2011 a chur san áireamh).